Skip to Content

Czym jest wykorzystywanie seksualne?

Zrozumienie, czym jest wykorzystywanie seksualne pomaga w podjęciu odpowiedniej reakcji.

Twoje prawa i sposoby postępowania po niedawnej napaści

1800RESPECT
17 AUG 2014

Wykorzystywanie seksualne to każdy akt seksualny lub o podłożu seksualnym, przez który druga osoba czuje się niekomfortowo, zmuszana lub zastraszana. To zachowanie, do którego druga osoba nie zachęciła ani nie wybrała.

Wykorzystywanie seksualne jest pogwałceniem zaufania drugiej osoby i zanegowaniem jej prawa do decydowania o tym, co dzieje się z jej ciałem. Wykorzystywanie seksualne jest nadużyciem uprawnień i władzy.

Wykorzystywanie seksualne może dotknąć dorosłych i dzieci, kobiet i mężczyzn, a także ludzi z dowolnego środowiska.

Wykorzystywanie seksualne może być również określane mianem napaści seksualnej lub przemocy seksualnej. Terminy służące do opisania wykorzystywania seksualnego, takie jak gwałt i napaść seksualna, to zwroty o znaczeniu ogólnym w kontekście codziennej rozmowy oraz o znaczeniu szczegółowym, gdy są używane do opisania konkretnych przestępstw na tle seksualnym. Na tej stronie internetowej używamy tych słów w ogólnym znaczeniu i zapewniamy jedynie ogólne informacje.

Jeśli uważasz, że jesteś ofiarą przestępstwa na tle seksualnym i chcesz to zgłosić, możesz chcieć zasięgnąć dalszej porady. Możesz tego dokonać poprzez kontakt z lokalnymi służbami ds. wykorzystywania seksualnego [w języku angielskim], policją, lekarzem lub swoim prawnikiem. Czas może odgrywać kluczową rolę, a wymienione wyżej służby mogą udzielić informacji na temat twoich praw i możliwych działań.

Wykorzystywanie seksualne przybiera różne formy

Zrozumienie tego, czym jest wykorzystywanie seksualne, pomoże nam w podjęciu odpowiedniej reakcji w sytuacji, gdy przyjaciółka/przyjaciel, członek rodziny lub klient wyjawi, iż jest ofiarą napaści. Poniżej przedstawiono przykłady wykorzystywania seksualnego:

  • Molestowanie seksualne.

  • Niechciane dotykanie lub całowanie.

  • Wymuszone czynności seksualne lub o podłożu seksualnym, wliczając w to czynności obejmujące przemoc lub ból.

  • Obnażanie genitaliów, np. „ekshibicjonizm”.

  • Prześladowanie.

  • Bycie obserwowanym/obserwowaną bez zgody, gdy jest się nagim lub w trakcie wykonywania czynności seksualnych.

  • Zamieszczanie w Internecie materiałów o charakterze seksualnym bez czyjejś zgody.

  • Zmuszanie do oglądania lub uczestnictwa w pornografii.

  • Dodawanie środków odurzających do napojów, używanie narkotyków lub alkoholu w celu zaburzenia zdolności drugiej osoby do podejmowania decyzji dotyczących seksu lub zachowań seksualnych.

  • Uprawianie seksu z osobą śpiącą, będącą pod wpływem alkoholu i/lub innych środków odurzających.

  • Opowiadanie sprośnych lub sugestywnych dowcipów, historii lub pokazywanie zdjęć nacechowanych seksualnie jako część wymuszającego, zastraszającego lub wykorzystującego zachowania.

  • Gwałt (penetracja któregokolwiek z otworów w ciele człowieka przy użyciu dowolnego przedmiotu).

  • „Nagabywanie” dziecka lub bezbronnej osoby do odbywania wszelkiego rodzaju stosunków seksualnych.

  • Jakikolwiek stosunek seksualny z dzieckiem.

Nie należy mylić wykorzystywania seksualnego z wyrażaniem własnej seksualności. Wykorzystywanie seksualne jest niepożądanym zachowaniem lub działaniem, które wykorzystuje zastraszanie, przymuszanie lub przemoc do uzyskania władzy nad drugą osobą lub odmówienia jej prawa do dokonania wyboru. Wykorzystanie i napaść seksualna mogą być jednorazowymi zachowaniami lub mogą być częścią schematu zachowań nacechowanych przemocą. Prowadzą one do szeregu skutków fizycznych, emocjonalnych i psychologicznych.

Fakty dotyczące wykorzystywania seksualnego

Poniżej przedstawiono kilka faktów na temat wykorzystywania seksualnego:

  • W większości przypadków napaści seksualnej popełniają mężczyźni w stosunku do kobiet i dzieci.

  • Mężczyźni również są ofiarami wykorzystywania seksualnego, szczególnie ze strony innych mężczyzn.

  • Większość osób, które doświadczyły napaści seksualnej zna napastnika lub poznała go niedługo przed atakiem.

  • Niektóre akty wykorzystywania seksualnego są również przestępstwami.

  • Zgłoszenie napaści na policję może być trudną decyzją. Ograniczenia naszego systemu sprawiedliwości oraz sposób gromadzenia dowodów może prowadzić do konfrontacji.

  • Osoby, które były wykorzystane seksualnie reagują w różny sposób, czasami bardzo emocjonalnie, a czasami zamykają się w sobie. Zrozumienie dramatu stojącego za przemocą wymierzoną w ludzi pomaga nam w odpowiednim zareagowaniu.

  • Wykorzystywanie seksualne jest nadużyciem nierówności władzy, które istnieją w społeczeństwie. 

  • Większość przypadków wykorzystania seksualnego nie jest zgłaszana na policję.

Skutki wykorzystywania seksualnego

Przemoc wymierzona w ludzi, taka jak wykorzystywanie seksualne, jest jednym z najbardziej traumatycznych zdarzeń, których ludzie mogą doświadczyć. Reagowanie na natychmiastowe potrzeby ofiar/osób, które przetrwały poprzez uwierzenie im i potraktowanie ich poważnie może pomóc w zahamowaniu dalszej krzywdy. Wspieranie osób w ich procesie dochodzenia do siebie, w sposób i w czasie odpowiednim dla nich, jest również ważne.

Jeśli chcesz uzyskać więcej informacji na temat udzielania wsparcia ofierze/osobie, która przetrwała, zobacz stronę: Jak zapewnić wsparcia ofierze wykorzystywania seksualnego.